Live tekenen en hoe ik dat eigenlijk doe.

Live tekenen en hoe ik dat eigenlijk doe.

90% Van mijn opdrachten bestaat uit live tekenen. Visueel notuleren. Graphic recording.  Hoe je het ook noemt, het is ter plekke de informatie omzetten naar een visueel aantrekkelijk beeld. Ik weet nog dat ik bij de allereerste live tekenopdracht dacht: wat ga ik eigenlijk doen? (En soms denk ik dat nog steeds.) Laatst ging ik erover nadenken hoe ik het eigenlijk aanpak. Nou, en toen kreeg ik het idee voor dit blogje. Misschien leuk voor de beginnende live tekenaar, of als je niet kunt tekenen maar benieuwd bent naar een klein kijkje achter mijn schermen. Dus daar gaan we.

TIP 1: Ik bereid mij maximaal niet voor.

Okee, dat klinkt een beetje gek. Want natuurlijk bereid ik mij wel voor. Vooraf aan een bijeenkomst wil ik graag de Powerpoint-presentaties, context rondom de inhoud, soms google ik zelfs foto’s van de sprekers omdat ik weet dat die belangrijk worden bij mijn illustratie. Allemaal informatie die ik dan stop in mijn  rugzakje zodat ik die kan gebruiken als het nodig is. Een beetje net zoals je niet onvoorbereid gaat survivallen tussen de apen in Afrika.

Maar net zoals tussen de apen in Afrika weet ik dat ik soms moet improviseren. Want het gebeurt dat een presentatie die ik heb gelezen en waarvan ik de inhoud helemaal snap ineens wordt geannuleerd. Of een spreker wiens hoofd je fotografisch hebt onthouden zegt af. Aaah.

Nou ja, niks aaah. Het heeft allemaal te maken met je mindset. Blijf rustig. Luister goed. Ik weet: Bij elke presentatie die je voor het eerst hoort wordt de kern in het begin gezegd, de rest is allemaal extra informatie. Er is altijd een quote die blijft hangen en waar ik iets mee kan. Maar een tip: Blijf binnen je comfortzone. Ga niet ineens cartoons tekenen als je die nog nooit hebt gemaakt. Maak hier vantevoren ook afspraken over, dat de mensen niet denken dat je Fokke & Sukke komt tekenen. (Ja, dat gebeurt best vaak.)

TIP 2: Ik ken mijn materiaal. 

Zoals een houthakker gek is op allerlei soorten hakbijlen (de HAK 5000 voor eikenbomen, de BAM 200 voor woudreuzen – tenminste, dat stel ik mij dan zo voor) zo heeft elke live tekenaar zijn set met tekenmateriaal voor elke gelegenheid.

Nu heb ik twee metaforische jasjes als tekenaar; de analoge, en de digitale. Ik moet zeggen dat ik mij nog het meest comfortabel voel in het digitale jasje. Ik heb mijn iPad Pro (ja, duur, maar zo het geld waard), ik heb mijn Procreate (beste app ooit) en ik heb mijn snoertjes om te hangen aan beamers die alles het scherm op knallen. Het fijne van digitale is dat je alle controle hebt en alles heel snel af kan zijn. Soms zelfs op de dag zelf al.

Het analoge jasje zit anders. Het is minder comfortabel, je hebt geen undo-knop zoals op de iPad. Wel gebruik ik hele (hele) lichte grijze markers om voor te schetsen. En ik maak altijd kleine thumbnails in mijn boekje – dat zijn opzetjes van de tekening op postzegelformaat. Dan weet ik hoe de figuren moeten staan, waar de tekst komt. Daarnaast is goed materiaal ook belangrijk; De Neuland-makers tekenen bijvoorbeeld heel erg lekker. En ik zorg ervoor dat ik markerpapier koop en geen dik schetspapier, dat laatste zuigt veel te veel inkt op.

TIP 3: Ik ben onzichtbaar. 

Als ik als live tekenaar kom bij een bijeenkomst of congres dan is er meestal een hele hoop geregel. De ruimtes moeten nog worden ingedeeld, sprekers zeggen af of er is gedoe met snoeren (er is bijna altijd gedoe met snoeren). Wat je niet wilt als congres-regelaar is dingen extra moeten regelen, zoals tape voor papier of een snoertje voor de beamer. Ik zorg dus dat ik zoveel mogelijk zelf mee heb. (Behalve een tafel, dat is echt best een gedoe. Ooit wordt er een uitklapbare tafel bedacht maar die tijd is nog niet nu.)

En kan ik helpen om iets op te hangen, of te versjouwen, of wat dan ook: dan doe ik dat gewoon. Je bent dienstbaar aan het congres en alle hulp is welkom. Verder denk ik ook graag mee over de juiste plek binnen de hal. Zeker bij analoog tekenen, waar ik veel vellen vol teken, is het leuk als er een duidelijke wand is waar men in de koffiepauzes bij kan komen staan. Op die manier ontlast je de congresregelaar en zorg je voor een fijne tekenplek voor jezelf.

Tot slot draag ik donkere kleding. Het komt vaak voor dat ik ermee wordt verward met mensen van de Technische Dienst, maar ach. Ik wil dat mijn tekeningen opvallen, niet ikzelf.

Dit was het voor nu! Dit alles is natuurlijk nog maar het topje van de ijsberg, er is nog veel meer te vertellen. Hoe zorg je voor een fijne compositie? Hoe teken je het beste op de iPad? Misschien maak ik daar een andere keer een blogje over. Of mail mij als je vragen hebt, ook leuk!

Over komend weekend!

Over komend weekend!

Volgend weekend is het 24 Hour Comic Day. Ik word al warm als ik eraan denk. Voor de niet-kenners; 24 Hour Comic Day houdt in dat tekenaars 24 uur lang achter elkaar 24 pagina’s gaan tekenen. Het is ooit bedacht door een Amerikaanse striptekenaar die het deed om zijn deadlines voor een boek af te krijgen. Deze Amerikaanse striptekenaar stond/staat in hoog aanzien in Striptekenaarsland en het duurde dus niet lang voordat iedereen het na ging doen. Wereldwijd. Elk jaar in het eerste weekend van Oktober.

Het wordt mijn zesde keer.

De vraag die elk gezond persoon stelt is: Waarom doe je dat in vredesnaam. Het is niet gezond. Je gaat er geestelijk aan kapot. De resultaten zijn slecht omdat je lichaam na 12 uur mee wil kappen en gewoon wil slapen, verdorie. Niemand verplicht je er toe. En zijn striptekenaars niet al vreemd genoeg zonder deel te nemen aan deze jaarlijkse onzin?

Allemaal redelijke vragen die ik allemaal redelijk kan bevestigen. Gelukkig zijn striptekenaars eigenwijs genoeg om niet zomaar iets te volgen zonder er individueel daadwerkelijk iets aan te hebben. En die is voor iedereen anders. Dit zijn mijn redenen om mee te doen;

Een beetje gezelschap.

Ja, dit klinkt als een enorm cliché, maar striptekenaars werken over het algemeen alleen. Soms in een studio. En soms in een collectief. Maar over het algemeen werken we alleen, met onze eigen stijl en onze eigen werkwijze. Tijdens 24HCD werk je nog steeds alleen, maar zit je met elkaar in een ruimte en kun je elkaars werk bekijken. Het is altijd een samenstelling van tekenaars die je niet verwacht; de manga-tekenaar naast de cartoonist die weer naast de fantasy-tekenaar zit en die weer naast iemand zit die interesse heeft in de botanische wereld en planten natekent. Het voelt als een pop-up-studio. Of passief speed-daten op artistiek vlak – want vaak vloeien uit 24HCD nieuwe samenwerkingen of vriendschappen.

Wat tijd voor jezelf.

Om even voor mijzelf te spreken; ik vind het soms best lastig om als commercieel tekenaar ’s avonds thuis even wat voor mijzelf te tekenen. Als een professioneel race-coureur die ook wat tijd wilt hebben voor zijn oldtimer in de garage. Terug gaan naar waarom je het vak in bent gegaan, De passie, het plezier. Gewoon tekenen zonder na te denken.

Je hebt 24 uur de tijd om te werken aan je eigen project, zonder opdrachtgevers en feedback-rondes. Tijdens 24 HCD heb ik gewerkt aan een verhalenbundel rondom objecten uit de jaren 80, een piratenstrip met vliegende boterhammen, een avontuur met een koelkast en een eigen versie van Lola Rennt met katten. Vorig jaar werkte ik aan 5 langere kattenstripverhalen voor mijn Pussloose-stripproject. Dit jaar ga ik wederom aan langere verhalen werken maar wil ik ze deze keer ook full-colour inkleuren. We zullen zien.

Het helpt je de dag door.

Het is je misschien opgevallen dat de zinnen van mijn redenen komen uit de tune van Koffietijd. (Alsjeblieft). Maar het is wel waar; ik heb alleen maar goede herinneringen aan Koffietijd – eh, 24 Hour Comic Day waar ik nog maanden daarna op kan teren. Je haalt altijd wel een doel; voor de een is het wakker blijven, voor de ander is het een aantal pagina’s af hebben. Je wint altijd. De eerste keer was in de Amsterdamse striptempel Lambiek. Ik heb het zelf 2 keer georganiseerd in een werfkelder in Utrecht – wat ook heel bijzonder was, want na 20 uur kwam er lokale media langs en vermoeid goede antwoorden geven voor televisie is dan best een kunst. Hoewel het wel best goed ging; zie hieronder.

 

Komend weekend 6 en 7 Oktober is het dus in Rotterdam. Ben je tekenaar en wil je je nog aanmelden; klik dan vooral hier. Ben je een geestelijk verstandig persoon en besteed je je weekend liever anders; klik dan nergens. 

Dingetje.

Dingetje.

In 2015 werd ik 30, en ik vond dat best een dingetje. 30. Dan moet je weten wat je wilt met je leven, wat je doelen zijn, welk werk je leuk vindt. Persoonlijk heb je alles op rolletjes. Waarom zou je nog iets verande ren?

Maar stiekem vond ik mijn werk (in de gehandicaptenzorg) helemaal niet zo leuk meer. Er moest dus iets veranderen.

Ik heb altijd getekend. Op school zat ik achterin de klas eigen stripjes te bedenken, tijdens mijn studie maakte ik aantekeningen in stripteken-vorm en op het werk zat ik tijdens vergaderingen soms een hele plaat te tekenen. Als ik daar nou eens mijn geld mee kon verdienen? Ik had geen idee hoe, hoewel ik wel veel vrienden kende die al werkte als freelancer. Ik wist dat het hard werken zou worden. Maar ik wilde het in ieder geval een jaar proberen.

Op mijn werk veranderde ik mijn vaste baan in een invalcontract. Leek me wel zo slim. Niet meteen het financiële koord door knippen maar zorgen voor een veilig vangnet als het niets zou worden. Ik zorgde voor een website en besloot dat ik alles aan zou grijpen als tekenaar wat ik kon.

Na een half jaar heb ik mijn invalcontract in de zorg opgezegd omdat ik te vaak nee moest zeggen tegen collega’s die mij vroegen voor een dienst. Het ging namelijk enorm goed.

Niet dat ik verdronk in de geldstromen die binnen kwamen. Maar ik had het gevoel dat het ging werken. Dat kwam door 2 dingen;

  • Ik was dan maar net freelancer, ik publiceerde al 10 jaar lang strips online en had een groot netwerk van tekenaars om mij heen die mijn werk kenden. Het merendeel van de klussen die ik binnen kreeg kwamen via die tekenaars die zelf niet konden en de bedrijven doorverwezen naar mij. Zo tof. Ik heb menig bierpakket laten bezorgen bij de tekenaars die mij klussen hebben bezorgd. Echt, een netwerk is goud.
  • Ik ben nooit een priegelige, schetsende tekenaar geweest. Ik heb daar het geduld niet voor. Het liefst zet ik een tekening snel raak neer in een paar lijnen. Daar bleek commercieel gezien veel vraag naar door bedrijven die een live tekenaar nodig hebben bij vergaderingen, bijeenkomsten, events. Nog steeds is sneltekenen het merendeel van mijn opdrachten. Het is een mooie combinatie van persoonlijk contact en creatief maximaal presteren.

Afgelopen maand werd ik 33. Ik vind dat nog steeds best een dingetje. Maar ik weet nu wel wat ik wil met mijn leven, alles gaat op rolletjes. En, het belangrijkst; ik doe werk dat ik leuk vind.

Voorstraat

Voorstraat

De Voorstraat in Utrecht is een vrij drukke straat waar ik mijn studio heb. Boven het cafe van de ACU deel ik aan de voorkant een fijne ruimte met andere creatieve zelfstandigen. In de zomer staan de ramen open en hoor ik alles langskomen. Bussen, fietsen, auto’s, maar ook veel schreeuwende mensen. Er zit een daklozenopvang om de hoek en de plaatselijke logee begint de dag graag met een zwaar biertje. En met schreeuwen.

Ik vind het leuk en houd van de stadse reuring, maar de schreeuwende mensen ga ik liever uit de weg. Laatst liep ik naar de overkant van de studio om een vuilniszak in een container te doen. Van een afstand zag ik hem al zitten naast de container. Een zware, chagrijnig ogende man op een bankje. Rode drankneus. Priemende ogen. Ik kwam dichterbij en ik voelde dat dit een contactmoment zou worden. Ik zag hem, hij zag mij. Ik kwam dichterbij, in zijn territorium. Als een leeuw die een gazelle ziet naderen.

En hij zou vast een mening hebben over de zak die ik in de container kwam doen. Dat de container niet van mij is, of dat de zak stinkt, of wat doe ik hier eigenlijk, dit is zijn straat, ga weg.

Maar de man keek me aan en zei heel vriendelijk: Goedemorgen!

Toen ik weg liep voelde ik mij heel dom.

BLOG

Dit is het blog van Rob van Barneveld (1985, Utrecht, hoi). Hier plaats ik stukjes over de dingen die ik doe.

Check ook Pussloose;